بیشتر ما از کودکی یاد گرفتهایم که گیاهان به تمیز کردن هوا کمک میکنند. یکی از خطرات جنگلزدایی، آلودگی هوا است. اما آیا میدانستید که گیاهان در تمیز کردن آب ما نیز نقش دارند؟ همانند هوا، گیاهانی که روی آب و درون آن زندگی میکنند، دیاکسید کربن را جذب و اکسیژن را دفع میکنند. در محیطهای آبی، این برای ماهیها مفید است و کیفیت آب را بهبود میبخشد. گیاهان در سیستمهای آبی همچنین مواد مغذی، باکتریها، فلزات و مواد شیمیایی را جذب میکنند.

تصفیه آب با استفاده از گیاهان اخیراً به عنوان یک روش پایدار برای تصفیه آب بدون مواد شیمیایی توجه زیادی را به خود جلب کرده است. در سال ۲۰۱۳، استفان گودوین هونان، دانشجوی دانشگاه آکسفورد، به خاطر مدل خود از یک سیستم تصفیه گیاهی که آرسنیک را از آب حذف میکند، جایزه بینالمللی را از آن خود کرد.
با توجه به اینکه این روش طبیعی تصفیه آب به عنوان راهی برای پایداری مورد توجه قرار گرفته است، تعدادی از مطالعات اخیر به بررسی نقش گیاهان مختلف در اصلاح یا حذف مواد خطرناک پرداختهاند. برای مثال، خزه، که سیستم ریشهای ندارد، آب و مواد مغذی را در کل گیاه جذب میکند.
در سال ۲۰۱۷، محققان مرکز علوم منابع پایدار RIKEN (CSRS) در ژاپن مطالعهای منتشر کردند که نشان میداد Funaria hygrometrica، نوع خاصی از خزه، به دلیل نوع خاصی از اسید در دیوارههای سلولی خود، میتواند مقدار زیادی سرب را جذب کند.
بعداً در همان سال، یک گروه تحقیقاتی در دانشگاه استکهلم سوئد مطالعه مشابهی انجام داد که نشان میداد یک خزه آبی به نام Warnstofia fluitans میتواند به حذف آرسنیک از آب کمک کند. این خزه در تالابهای سوئد که آلوده به آرسنیک سمی حاصل از عملیات معدنی در نزدیکی آن هستند، رشد میکند. این مطالعه نشان داد که به لطف خزه، سطح آرسنیک آب در کمتر از یک ساعت ۸۰ درصد کاهش یافته است. آرسنیک به جای جذب شدن توسط گیاه، به بافت گیاه متصل شده و آب را برای انسان و حیوانات ایمنتر میکند.

مدل دیگری که بر اساس یک تیم تحقیقاتی MIT ساخته شده است، از بافت چوبی کاج برای فیلتر کردن باکتریها از آب استفاده میکند. بافت چوبی، لایهی متخلخلی از چوب است که آب را از ریشههای درخت به سمت برگها میبرد. بافت چوبی به عنوان یک سیستم فیلتراسیون طبیعی برای درخت عمل میکند. محققان با استفاده از بخشهایی از شاخههای کاج که پوست آنها جدا شده بود، یک قطعه پلاستیک به انتهای شاخه اضافه کردند. آب کثیف از طریق شاخه جریان مییابد و سیستم طبیعی، باکتریها و رسوبات را از آب حذف میکند.

فلزات سنگین، باکتریها، روغن و سایر آلایندهها را میتوان با کمک گیاهان تالابی حذف کرد. گیاه دم گربهای که معمولاً بین ۵ تا ۱۰ فوت ارتفاع دارد، میتواند فلزاتی مانند روی، کادمیوم، سرب و نیترات را از آب حذف کند. نعناع آبی یا Mentha aquatica تا ارتفاع ۱۵ سانتیمتر با گلهای بنفش روشن رشد میکند و باید ابتدا قبل از انتقال به آب در ظرفی کاشته شود. پس از کاشت، نعناع آبی میتواند با حذف باکتریهایی مانند E. coli و سالمونلا به تمیزی آب کمک کند.

گیاه بادرنجبویه یا Juncus Effusus یک گیاه آبزی علف مانند است که تا ۳.۵ فوت ارتفاع رشد میکند. دانشگاه ایالتی واشنگتن اظهار میکند که بادرنجبویه علاوه بر باکتریها و روغن، فلزات سنگینی مانند روی، مس و کبالت را نیز از آب حذف میکند.
شما میتوانید در حیاط خود یک باغ برکهای درست کنید که آب را فیلتر کند. نیلوفرهای آبی و زنبقها دو گیاه عالی برکهای هستند که آب را نیز فیلتر میکنند. نیلوفرهای آبی به ویژه در جذب فلزات سنگین از آب مؤثر بودهاند. آنها همچنین برای ماهیها سایه ایجاد میکنند و به کاهش رشد جلبکها کمک میکنند.

گیاهان غوطهوری که در زیر آب رشد میکنند در جذب آلایندهها بسیار خوب هستند. آنها همچنین آب را اکسیژنه میکنند و ماهیها را سالم نگه میدارند. کابومبا و هورنورت دو گونه خوب برای کاشت در زیر آب هستند. آب برکه شما میتواند منبع بسیار خوبی برای تأمین آب اضطراری باشد، بنابراین تمیز و سالم بودن آن بسیار مهم است.